Herken mentale afsluiting onder het zadel en leer hoe je teruggaat naar verbinding en ontspanning
Soms zie je het gebeuren: een paard dat nog aandachtig en aanwezig was aan de hand, keert volledig in zichzelf zodra je erop gaat zitten. De ademhaling wordt oppervlakkig, de blik wordt wazig, de spieren verstijven… Het lijkt misschien alsof hij ‘braaf’ stil staat, maar in werkelijkheid is hij mentaal afgesloten.
Op het eerste gezicht lijkt het misschien een kalm moment: het paard staat stil, beweegt niet, geeft geen duidelijke stresssignalen. Maar wie beter kijkt, ziet dat dit geen rust is, maar overleving. Ogen die glazig worden, een verstijfde kaaklijn, een ademhaling die nauwelijks waarneembaar is… Het zijn subtiele, maar veelzeggende tekenen van wat wij een closed-state-of-mind noemen: een mentale afsluiting waarin het paard fysiek aanwezig is, maar mentaal volledig ‘dicht’ zit.
Zo’n toestand ontstaat vaak wanneer een paard zich overweldigd voelt, maar geen uitweg ziet. Vluchten is geen optie, vechten al helemaal niet. Wat dan rest, is zich afsluiten. Een soort mentale dissociatie waarin hij niet meer bereikbaar is voor communicatie, prikkels of leerervaringen. Er is geen nieuwsgierigheid, geen reactie, geen werkelijke verbinding – alleen een soort bevroren binnenwereld waarin het paard zichzelf probeert te beschermen.
In deze video zie je precies zo’n moment. Een ruiter stapt op, en het paard keert zich naar binnen. Geen oortje beweegt, geen spier ontspant. En tóch is dit niet het eindpunt – maar een uitnodiging om samen op zoek te gaan naar veiligheid, vertrouwen en ontspanning.
Wat gebeurt er precies?
Wanneer een paard dit gedrag laat zien, is dat geen onwil. Het is een signaal dat hij overprikkeld is of een negatieve associatie heeft met de handeling van het opzadelen of het dragen van een ruiter. Vaak ligt de oorzaak in ervaringen uit het verleden, een gebrek aan voorbereiding of het missen van basisrust in het zadelwerk.
Soms ontstaat een closed-state-of-mind al in het zadelmak maken: wanneer het paard te snel is doorgeleerd zonder echte ontspanning. Andere keren sluipt het erin tijdens trainingen of ritten waarbij signalen van stress onbedoeld genegeerd zijn. De oorzaak is niet altijd eenduidig, maar de uiting is duidelijk: het paard is er wel, maar niet bereikbaar. Juist in dat moment kunnen wij als mens het verschil maken.
Wat kun je doen?
- Erken wat je ziet. Zie je geen signalen van verbinding? Dan is dat al een signaal op zich.
- Stap af en werk op de grond. Zoek opnieuw verbinding via zachte aanraking, ademhaling of beweging.
- Werk met kleine stapjes. Beloon elk teken van ontspanning of initiatief.
- Leer de lichaamstaal lezen. Oren, ogen, neusgaten, ademhaling – het vertelt je alles.
- Werk met een gedragstrainer. Iemand die paardentaal begrijpt en vertaalt naar praktische begeleiding, onder het zadel.
Bij Natural HorseMo geloven we dat je als ruiter of trainer pas echt verschil kunt maken als je begrijpt wat er in het hoofd en lijf van een paard gebeurt. Daarom besteden we binnen onze opleiding Gedragstrainer – Onder het Zadel uitgebreid aandacht aan dit soort situaties. Niet alleen om ze te herkennen, maar vooral: om ze op te lossen, samen met je paard.
Wil jij leren hoe je paarden helpt van overleving naar ontspanning, ook onder het zadel?
-> Lees meer over de opleiding Gedragstrainer – Onder het Zadel
0 reacties